31 Aralık günü Güneş’te yaşanmış olan son 6 senenin en büyük patlamasıyla saçılan milyarlarca parçacığın, geçtiğimiz salı günü (2 Ocak 2024) Dünya’ya yetişmesi bekleniyordu. Sadece görünüşe bakılırsa bu patlamanın etkilerini birazcık daha geç hissedeceğiz.

Bu tür patlamalar Güneş’in yüzeyinden milyarlarca tonluk materyal saçıyor ve bu materyalin parçacıkları Dünya’ya ulaştığında Şimal Işıkları benzer biçimde etkisi altına alan görüntülerle beraber, bilhassa uydular ve komünikasyon hatlarında problemler yaratabiliyor.

YouTube kanalında uzayın “hava durumunu” mevzu alan Dr. Tamitha Skov, bahsedilen gecikmenin iki ana sebebi olabileceğini belirtiyor. Bunlardan biri, patlama sonrası yaşanacak “fırtına”nın seyahat etme biçimi, diğeri de daha zayıf Güneş rüzgarları. Skov bunu şöyleki açıklıyor: “Fırtınanın tepe noktasının Dünya’ya ulaşıp çarpışmaya niçin olmadan ilkin, Dünya’nın yörüngesinin ötesine geçmesi gerekiyor. Sadece bu durumda araya zayıf güneş rüzgarları giriyor.”

Solda yer edinen patlama, 31 Aralık 2023 günü kaydedildi.
Fotoğraf: NASA Solar Dynamics Observartory

Skov’a bakılırsa patlamayla saçılan maddeyle Dünya arasına giren zayıf Güneş rüzgarları, arada bir “trafik sıkışması” yaratıyor. Bu yüzden daha yüksek enerjiyle Dünya’ya çarpması beklenen patlama, aradaki Güneş rüzgarları sebebiyle enerjisini kaybediyor.

Ne yaşanmıştı?

NASA’ya bakılırsa 31 Aralık’ta yaşanmış olan patlama, 2017 yılından bu yana yaşanmış olan en büyüğü. Belirtilene bakılırsa X5 seviyesindeki (en yüksek düzey) patlama mevzusunda Uzay Hava Tahmin Merkezi (SWPC), genel halkın kaygı etmesi ihtiyaç duyulan bir durum olmadığını açıklamıştı. Sadece Pasifik Okyanusu’nda yaşayanlar, elektrik kesintilerine maruz kalmıştı.

Merkez, geçtiğimiz salı günü ufak bir geomanyetik fırtına yaşanabileceği tahmininde bulunmuştu.

Skov’a bakılırsa kısa bir süre olsa da denizcilikte kullanılan telsizler ve bazı Starlink uydularının, sinyallerinde kesinti yaşanmış olması olası.


Daily Mail‘in haberini Özgür Yıldız Türkçeleştirdi.